بانک اطلاعات رجال یک پایگاه داده هوشمند است که با هدف آشنایی با چهره‌ های تاثیرگذار خاورمیانه؛ و در وهله اول چهره‌ های برجسته ایران و همسایگان ایران طراحی و راه‌ اندازی شده است و طیف وسیعی از دولتمردان و سیاستمداران تا هنرمندان، نویسندگان، ورزشکاران و ...را در بر می گیرد.

این پایگاه داده امکانات فوق العاده ای در اختیار کاربران خود قرار می دهد که از آن جمله می توان به "جستجوی پیشرفته" به عنوان مهمترین و بارزترین قابلیت این پایگاه داده اشاره کرد. در این نوع جستجو این امکان در اختیار کاربر قرار گرفته است تا مجموعه ای از خصوصیات و ویژگی های شخصی و حرفه ای و یا شروطی در زمینه های دیگر را تعیین کند و در نهایت نام افرادی متناسب با شرایط تعیین شده را دریافت کند. به هنگام طراحی و پیاده سازی این پایگاه داده سعی شد با یک طراحی منحصر به فرد، ساختاری برای پایگاه داده ایجاد شود که در آن صفحات اطلاعاتی مختلف به صورت یک شبکه به هم پیوسته به وجود آیند تا با استفاده از پیمایش در این صفحات بتوان هرگونه ارتباط مستقیم و یا غیر مستقیم بین دو فرد و یا یک فرد و هر موجودیت دیگری را پیدا کرد.

بانک اطلاعات رجال فعالیت خود را از سال 1389 آغاز کرده است؛ در این مدت زندگینامه شخصیتهای کشورهای عراق، قطر، بحرین، افغانستان و کویت استخراج شده و برخی پیشتر در قالب کتاب به چاپ رسیده است. البته این بدین معنا نیست که همه افراد مشهور در کشورهای یاد شده شناسایی شده‌اند، بلکه استخراج و ورود اطلاعات به شکل موازی در جریان است و سایت به طور مداوم به روز خواهد شد.

برای هر کشور یک نقطه عطف تاریخی به عنوان نقطه آغاز در نظر گرفته شده، و به جز برخی استثنائات، مشاهیری که در فاصله زمانی تاریخ مذکور تا دوران کنونی می‌زیسته اند گزینش شده‌اند. به عنوان مثال در ایران، به قدرت رسیدن ایل قاجار، در عراق، انقلاب 1920م، در بحرین و قطر و کویت، تاریخ استقلال و در افغانستان، پادشاهی امان الله خان، نقطه شروع بوده است. این محدوده زمانی و جغرافیایی ممکن است در آینده توسعه یابد.

اطلاعات گردآوری شده در این مجموعه تلفیقی از منابع مکتوب، جست‌وجو در فضای وب و در مواردی معدود اطلاعات شخصی منابع موثق بوده است، از این رو و به دلیل ساختار و فرم خاص وب‌سایت، امکان ارجاع به منابع وجود ندارد اما امکان ویرایش از سوی کاربران پیش‌بینی شده است. درباره شخصیت‌های ایرانی این توضیح ضروری است که برای پرهیز از انجام کاری تکراری، از آثار معتبر و شناخته شده‌ای استفاده شده که تاکنون در حوزه زندگینامه‌نویسی به چاپ رسیده است از جمله: شرح رجال ایران اثر مهدی بامداد، القاب دوره قاجاریه نوشته کریم سلیمانی، شرح رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران تالیف باقر عاقلی و فرهنگ رجال و کارگزاران دیپلماسی ایران اثر علی موجانی.

خلاف آنچه ممکن است در نگاه نخست به نظر برسد، فرآیند گردآوری و ترجمه اطلاعات از زبان‌های عربی و انگلیسی به سبب کمبود اطلاعات، تعدد مترجمان و شمار زیاد اسامی خاص و لزوم ترجمه یکدست این اسامی بسیار طاقت‌فرسا است و به رغم کوشش‌ها و دقت‌ها احتمال بروز درصدی از خطا وجود دارد. لذا از همه کاربران محترم می‌خواهیم در صورت برخورد با هرگونه اشتباه و یا برای به روز کردن زندگینامه کسانی که در قید حیاتند ما را یاری کنند.

در پایان تاکید می‌شود که بانک اطلاعات رجال کامل نیست و تکمیل آن زمان، هزینه و امکانات فراوانی می‌طلبد که برای یک نهاد خصوصی بار سنگینی است. مسئولان پروژه با پیش‌بینی این موانع کار را آغاز کرده‌اند، به این امید که در آینده راه هموارتر شود.

به نام آنکه جان را فکرت آموخت


«منطقه ما» به رغم مانایی تاریخش، نا آشنا، غریب، پیچیده و پُر مسئله است. دنیای خارج از آن، بدان وابسته، اما در شناخت آن کم دانش مانده است. دنیای درون آن نیز، صرفنظر از تنیدگیها و پیوست هایش که برای خود خاستگاهی کهن دارد، در درک درونی برای تعاملی سازنده ناتوان مانده است. حقیقت این نکات و اشارات در چیست و ریشه در کجا دارد؟

این بنیادی ترین پرسشی بود که ذهن ما را طی دو دهه تلاش در شناخت تاریخ منطقه، اعم از جهان ایرانیش یا محیط هندی آن، قلمرو عربش یا جغرافیای ترک پراکنده اش، به خود معطوف داشته بود. سفرهای بی شمار، گفتگوهای کم و بیش سخت، اما پُر نتیجه، لحظاتی شیرین که با گذر ایام و گسترش خشونت در منطقه، خاطرات تلخی را از یادبود دیدارها برجای گذاشت و ... جملگی ما را برآن داشت فارغ از ترتیبات مرسوم و ادبیات رایج به تکاپو برای شناختی از درون منطقه برآئیم، بشناسیم و بشناسانیم.

«منطقه ما»، قلمرویی بهم پیوسته از اقوام و طوایفی است که تنوع آنها بر زیبایی آن افزوده است. با این همه، اگر نظامی درون منطقه ای در پی بلوغ اندیشه ها شکل نگیرد، بیم از آن است که این تنوع بهم تنیده اسباب تزاحمات سختی را به دنبال آورد. نزاعات نژادی، قومی، مذهبی، دینی، طائفی، حتی محلی و زبانی همگی در این جغرافیا آزموده شده و شوربختانه نتایج تلخی را بر جای نهاده اند. گاه سطح اینگونه جدالها به تقابل در عرصه ژئوپلتیک کشانده شده، و گاه در وجه تمدنی نیز چهره کریه خود را به تاریخ مشترک ما نمایانده است.

برای گذر از این دشواریها، راه حل چه باید باشد؟

برآورد ما آن بود که ایجاد «یک شبکه درون منطقه ای» از عناصری که توان ساخت جامعه و محیط خود را دارند، بهمراه رهگیری «تاثیر قدرت جذاب» یا همان عناصر کاریزماتیک شخصیتهایی که تاریخ مدرن ما را ساخته و می سازند، می تواند «قدم نخستین» در مسیر «همگرایی درون منطقه ای» باشد.

شناخت از «حال کنونی خود و پیرامونیان ما» اجازه می دهد آنها را درک کنیم، با آنها رابطه برقرار کنیم و سرانجام فکر خود را با آنها به اشتراک گذاریم. در نتیجه، جامعه ای بسازیم که اصل توجه به «سرنوشت جمعی» بر آن حاکم شود. نیل به این هدف به شناخت نیاز داشت، از این رو «بانک رجال خاورمیانه» کوششی است برای پیمودن این مسیر و افزایش خرد جمعی ما و پیرامونیان خود.

آنگونه که از کارکرد سایت دریافت می شود، یافتن پیشینه تنها هدفگذاری برای رسیدن به این مقصود نبوده است، بلکه شناخت دنباله ها و رابطه ها و فصل مشترک گرفتن از انها است که می تواند راز پیچیدگی های تاریخی منطقه ما را بگشاید. لذا، کوشش ما بر آن شالوده بنا نهاده شد بلکه این امر تحقق یابد.

در این مسیر دوستانی جوان و دانشمند، از درون منطقه ما را در تحقق این آرمان دستگیری نمودند که شایسته است یادرَس همراهی و همدلی آنها بمانیم و مسئلت نمائیم که بر این حلقه همدلی افزوده شود و بار آن بیش از پیش سنگینی ننماید.


سید محمد صادق خرازی – سید علی موجانی